Zapisz się do newslettera i odbierz do 15 zł rabatu na zakupy! < zobacz >
Darmowa dostawa od 50,00 zł

Zdrowe pieczywo – który chleb jest najzdrowszy?

2022-10-04
Zdrowe pieczywo – który chleb jest najzdrowszy?

Chleb jest dla wielu z nas podstawowym produktem spożywczym, goszczącym na śniadanie, kolację i często nawet do obiadu. Który jest zdrowy i można wręcz traktować go jak lekarstwo, a który niszczy organizm i przyprawia o choroby cywilizacyjne? 

Biały chleb – najczęstszy gość na naszym stole – czy jest zdrowy?

Czy białe pieczywo jest zdrowe? Biały chleb wyprodukowany jest z białej mąki pszennej. Co to właściwie dla nas znaczy? Oznacza to, że mąka ta jest pozbawiona części ziarna, które zawierają w sobie składniki mineralne i witaminy. W związku z tym nie dostarczamy ich do organizmu z białym chlebem, a mówiąc inaczej, nie odżywiamy organizmu, a jedynie dajemy mu puste kalorie. Jednocześnie warto nadmienić, że biała mąka, z której jest wykonane, poddawana jest różnym zabiegom chemicznym, aby była biała i piękna. Pieczywo to zawiera często mnóstwo konserwantów i dodatków poprawiających jego trwałość i wygląd na sklepowej półce. 

Biorąc to wszystko pod uwagę, można powiedzieć, że białe pieczywo nie tylko nas nie odżywia, ale wręcz truje poprzez zastosowanie w nim dużej ilości dodatków chemicznych. Może doprowadzić nawet do insulinooporności, gdyż ma wysoki indeks glikemiczny. Oznacza to, że powoduje duży wyrzut glukozy we krwi. Co nie mniej ważne, substancje w nim zawarte mogą powodować stany zapalne w naszym organizmie, są niekorzystne dla flory bakteryjnej jelit. Chleb pszenny zawiera również gluten, więc nie będzie odpowiedni dla osób z nietolerancją lub alergią na ten składnik.

Warto w tym miejscu jeszcze porozmawiać o wyrobach z ciasta, które jest głęboko mrożone. Na dzień dzisiejszy trudno powiedzieć, czy jest to produkt zdrowszy, czy mniej zdrowy od pieczywa ze zwykłego ciasta. Do tego głęboko mrożonego dodaje się więcej kwasu L askorbinowego, ponieważ w ten sposób chroni się bardziej komórki białek. Wydaje się, że pieczywo takie ma właściwości podobne do zwykłego białego. W zależności od zastosowanej technologii, dodatków chemicznych, czasem wypieki z ciasta z głębokiego mrożenia mogą być lepsze lub gorsze od tradycyjnego. 

Pieczywo chrupkie, wafle ryżowe, wafle kukurydziane – alternatywa dla białego pieczywa?

Pieczywo chrupkie pokochały zwłaszcza kobiety. Często uważane jest za niskokaloryczne i dlatego polecane w wielu dietach odchudzających. Czy to prawda? Pieczywo chrupkie produkowane jest metodą tradycyjną, poprzez wypiekanie w piecu lub metodą ekstruzji, pod wysokim ciśnieniem i w wysokiej temperaturze. W jego skład wchodzą najczęściej:

  • mąka,
  • woda,
  • sól,
  • drożdże,
  • cukier,
  • ekstrakt słodowy,
  • substancje spulchniające,
  • olej,
  • emulgatory,
  • przyprawy i nasiona.

Produktem podobnym do pieczywa chrupkiego są wafle ryżowe i kukurydziane, które wytwarzane są w podobny sposób. 

Co ciekawe, pieczywo chrupkie jest znacznie bardziej kaloryczne niż to tradycyjne, żytnie pełnoziarniste czy pszenne, białe. Jest to bogate źródło węglowodanów i błonnika pokarmowego. Zatem spożywanie dużych ilości będzie powodowało przybieranie na wadze. Jest to także rodzaj przekąski, po jaką chętnie sięgamy między posiłkami, co również negatywnie odbije się na naszej wadze i także może doprowadzić do insulinooporności, ponieważ w krótkich odstępach czasu bombardujemy nasz organizm węglowodanami. Dzięki temu raczej nie schudniemy, a wręcz przybierzemy na wadze. Po jego zjedzeniu szybciej poczujemy głód niż po mniej kalorycznej kromce, z ciemnej, pełnoziarnistej mąki. 

Warto również zwrócić uwagę, że podczas produkcji pieczywa chrupkiego powstaje akrylamid, czyli toksyczna substancja tworząca się podczas obróbki produktów skrobiowych w wysokich temperaturach. Z pewnością nie jest to substancja zdrowa, a w wielu publikacjach oskarżana o właściwości rakotwórcze i neurodegeneracyjne.

Jeśli chcemy sięgać po pieczywo chrupkie, to kupujmy to z pełnego ziarna, gdyż będzie ono zawierało najwięcej mikro- i makroelementów, które chociaż trochę odżywią nasz organizm. Zdawajmy sobie sprawę z jego dużej kaloryczności i rozważmy, czy nie lepiej jest zamienić je na dobre ciemne pieczywo. 

Jeśli chodzi o wafle ryżowe, to warto powiedzieć, że są one dość jałowe – nie dostarczają nam zbyt dużej ilości witamin, mikro i makroelementów. Jeśli wychodzimy z założenia, że jemy coś, aby się odżywić, a nie tylko po to, aby zaspokoić głód, to warto zastąpić je bardziej wartościowymi produktami z pełnego ziarna. Dla tych, którzy nie są jeszcze przekonani, można dodać, że Szwedzki Instytut Żywności w przebadanych produktach ryżowych wykrył duże ilości arsenu, który jest silnie trujący, a występuje w pestycydach.

Wafle kukurydziane również należą do produktów wysokoprzetworzonych. W trakcie obróbki kukurydzy wartości odżywcze są z niej bezpowrotnie tracone – tracimy nie tylko witaminy, ale również błonnik. Pamiętajmy, że oprócz samych przetworzonych ziaren wraz z waflami spożywamy spore ilości cukru, soli, mleka w proszku i konserwantów. 

Reasumując: zarówno pieczywo chrupkie, jak i wafle ryżowe, czy kukurydziane możemy spożywać raz na jakiś czas i nie będzie miało to negatywnego wpływu na nasz organizm. Natomiast jeśli na tym rodzaju chleba opieramy całe swoje odżywianie, przy okazji stosujemy dietę, która nie dostarcza zbyt wielu składników odżywczych, to po prostu sobie szkodzimy. Odchudzając się, musimy pamiętać o tym, by jeść mniej, ale za to produkty jak najwyższej jakości. Wybierając wafle czy chrupkie pieczywo, stawiajmy na produkty ekologiczne, wzbogacone cennymi dodatkami.

Chleb żytni na zakwasie, lekarstwo dla naszego organizmu

Spośród zbożowych wyrobów piekarniczych największą popularnością cieszy się pieczywo żytnie na zakwasie. Podczas fermentacji zakwasu, czyli wymieszanej mąki z wodą, dochodzi do wielu zmian biochemicznych, w których następstwie składniki odżywcze z tej mąki są lepiej przyswajalne. Jako ciekawostkę można dodać, że bakterie kwasu mlekowego, które namnażają się podczas tworzenia zakwasu, wytwarzają antybiotyki, które chronią później wyrób przed pleśnieniem.

Wspomniany kwas mlekowy ma bardzo dobre działanie na nasz układ trawienny i wspomaga perystaltykę jelit. Co więcej, w jelitach każdej dorosłej osoby znajdują się kilogramy zdrowych bakterii, które mają niezwykle ważne znaczenie dla naszego organizmu. Te bakterie muszą być odżywiane poprzez wartościowe składniki, których dostarcza między innymi chleb na zakwasie. Zapewnia on duże ilości witamin z grupy B i E oraz cynk, wapń, magnez, żelazo i fosfor. W zakwasie giną mykotoksyny, czyli toksyny wytworzone przez pleśń oraz rozkładane są związki azotu, szkodliwe dla nas, występujące popularnie w nawozach.

Chleb żytni na zakwasie w znacznie mniejszym stopniu oddziałuje na wzrost poziomu cukru we krwi i stosunkowo szybko wywołuje on poczucie sytości. Dlatego o wiele trudniej będzie nam nabawić się insulinooporności, spożywając ten rodzaj pożywienia, o wiele łatwiej zaś zrzucić wagę i jednocześnie odżywić organizm, redukując ogólną ilość zjadanych kalorii.

W niektórych badaniach udowodniono, że dieta bogata w ten chleb redukuje poziom cholesterolu we krwi. Przypuszcza się, że związane jest to z dużą ilością rozpuszczalnego błonnika, który pomaga w wydalaniu bogatej w cholesterol żółci z krwi i organizmu. 

Zrobienie chleba żytniego na zakwasie wcale nie jest trudne. Wszystko sprowadza się tak naprawdę do wymieszania mąki z wodą i odczekaniu odpowiedniej ilości czasu, a następnie dokarmianiu zakwasu co jakiś czas. Należy zaznaczyć, że chleb na zakwasie to nie to samo, co chleb na drożdżach.

Wszystkie rodzaje chleba

Podstawowym podziałem jest pieczywo na zakwasie i pieczywo wypiekane z dodatkiem drożdży. Wiemy już, że to na zakwasie jest zdrowsze, ale również drożdżowe wypieki mogą być dla nas dobre!

Osobnym podziałem jest podział na chleb jasny i razowy. Mąka razowa (czyli zmielona jeden raz) zawiera otręby i rozdrobnione pokrywy nasienne ziarna, które są największą skarbnicą witamin, mikro i makroelementów. Jest też ona bardzo bogata w niezbędny dla nas błonnik pokarmowy, a wypieczony z niej chleb jest bardzo pożywny. Chleb razowy czy pełnoziarnisty może być wyrabiany z różnych rodzajów mąki. Tutaj rozwialiśmy wszelkie wątpliwości. Warto jednak zaznaczyć, że niektóre produkty udają ciemne, a ich kolor wynika z dodanego do nich karmelu. Lepiej takowych unikać.

Ostatnią rzeczą, o jakiej decydujemy w piekarni, wybierając dla siebie najzdrowszy chleb, jest rodzaj mąki. Najpopularniejsze są oczywiście mąka żytnia i pszenna, ale trafimy również na chleby orkiszowe, po części kukurydziane, gryczane czy jaglane. Z osobnych mieszanek do wypieku powstają chleby bezglutenowe.

Warto wybierać również chleb wieloziarnisty – w jego składzie znajdziemy wiele zdrowych ziaren i pestek. Czy zatem chleb na diecie jest wskazany? Jak najbardziej! Warto jeść pieczywo, starannie wybierając jego rodzaj. Często nie tylko dostarcza nam energii, ale pozwala oczyścić organizm i zbilansować zdrową, zróżnicowaną dietę.

Pokaż więcej wpisów z Październik 2022

Polecane

pixel